افسانه دجّال (ضدمسیح): شخصیت‌بخشی به نیروی شر در سنت اسلامی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد ادیان و عرفان

2 دانشجوی دکتری ادیان و عرفان


الآلبانی، محمد نصیرالدین (1979)، سلسلة الاحادیث الصحیحه، کویت.

ابن‌ایاس، محمد بن‌احمد (بی­تا)، بدایع الظهور فی وقایع الدهور، قاهره.

ابن‌عبدربه، ابوعمر احمد (1962)، العقد الفرید، قاهره.

ابن‌کثیر، اسماعیل بن‌عمر (1968)، نهایة البدایه و نهایة فی الفتن و الملاحم، ویراستة مجمد فحیم، ریاض.

ابن‌منظور، جمال‌الدین محمد (1970)، لسان العرب، بیروت.

ابن­عربی، محیی­الدین (1972)، الفتوحات المکیه، ویراسته عثمان یحیی و ابراهیم مذکور، قاهره.

الأصبهانی، حمزه بن‌الحسن (1972)، الدرّة الفاخرة فی الأمثال الصریح، ویراسته عبدالمجید فتمش، قاهره.

الباهی، محمد (1980)، رأی­الدین بین السائل و المجیب، قاهره.

البُطی، سعید رمضان (1974)، کبری الیقینیات الکونیه، دمشق.

الجاحظ، ابوعثمان (1985)، البیان و التبیین، ویراسته عبدالسلام محمد هارون، قاهره.

جبر، محمد سلام (1982)، اثرات الساعة و اثر روحه، کویت.

الجزیری، ابوبکر (1985)، عقیدة المومن، قاهره.

الجسر، حسین (بی­تا)، الحصون الحمیدیه، قاهره.

الجمل، ابراهیم (بی­تا)، الأعتدا و المهدی المنتظر، مدینه.

الجیتلی، اسماعیل بن‌موسی (1889)، قناطر الخیانه، قاهره.

الحجازی، محمد بن‌محمد الواعظ، سوعة السیرة فی الذکر الساعة و العشرة، دست‌نوشتة منتشر نشده، مصر، کتابخانه ملی مصر تحت نظر غیبت تیمور.

الحدیم، سعید (1961)، معالم من فنون الشعبیه، قاهره.

الحمید، محمد (بی­تا)، ردود علی اباطیل، حلب.

حنفی، حسن (1988)، من العقیدة إلی الثوره، قاهره.

رضا، رشید (1954)، تفسیر المنار، قاهره.

سعید، ایوب (1985)، المسیح الدجال و قتال آخرالزمان من دیارا الذهن الی عالم التصور، قاهره.

صابری، ابراهیم (بی­تا)، الماضی و المستقبل فی نبوت دانیال، قاهره.

صدیق، حسن خان (1984)، قذف الثمار فی عقاید اهل الاثر (چیدن ثمرات عقاید سنتی)، ویراسته عاصم بن‌عبدالله القارونی، قاهره.

عبدالباقی، محمد فؤاد (1987)، المعجم المفهرس، قاهره.

عبدالجبار، ابوالحسن همدانی (1960)، المغنی فی ابواب التوحید و العدل، ویراسته امین الخولی، قاهره.

عبدالمالک، ابومنصور (1980)، لطایف اللطف، ویراسته عمر أسد، بیروت.

عزت، عطیه (1990)، «هجرت الیهود من الاتحاد السویتی»، النور کزهّ، قاهره.

العسقلانی (1992)، الاصابه، بیروت: دارالجیل.

عواد، محمد (1989)، مسیح الضلالةالفتنة فی آخرالزمان: المسیح الدجال (مسیح گمراهی و فتنه در آخرالزمان: ضد مسیح)، قاهره.

غزالی، محمد (1987)، عقیدة المسلم، بیروت.

الفریدی، خلیل بن‌احمد (1967)، کتاب العین، ویراستة مهدی المخزومی و ابراهیم الثمری، بغداد.

القاری، علی بن‌سلطان الهروی (بی­تا)، مرقات المفاتیح، قاهره.

الکشمیری، محمد انوار (1965)، تصریح بما تواتر فی نزول المسیح، ویراستة عبدالفتاح ابوالغده، حلب.

الکاسانی، محمد بن‌مرتضی (1979)، علم الیقین فی اصول الدین، قم.

مبارک، لیلا (1986)، علامات الساعة الصغری و الکبری.

محمود، مصطفی (1980)، المسیح الدجال (ضد مسیح)، قاهره.

مولوی، جلال الدین (1966)، مثنوی، ترجمه به عربی محمد عبدالسلام الکفافی، بیروت.

نخله، رافائل (بی­تا)، غرایب الّلغه العربیّه (واژه های بیگانة زبان عربی)، بیروت.

نورسی، بدیع‌الزمان سعید (1958)، شعاعلار (پرتوها)، استانبول: سوزلر.

ـــــــــــ (1996)، رسالة نور کلیاتی (مجموعه رسائل نور)، استانبول: نسیل یینلری.

ـــــــــــ (1986)، سوزلر (گفتارها)، استانبول: سوزلر.

النووی، محیی‌الدین ابوزکریا یحیی بن‌شرف (1929)، شرح صحیح مسلم، قاهره.

Abel. A.,“ al- Dajjal”, Encyclopedia of Islam, second Edition, Vol. 2.

Asad, Mohhamad (1956), The Road to Mecca (Arabic Version), Beirut.

Ben-Azra, Juan Josfat (1827), The Coming of Messiah in Glory and Majesty, Translated From Spanish by Rev. Edward Irving, a.m. London.

Halperin, David J. (1976), “The Ibn Sayad Traditions and the Legend of Al-Dajjal”, Jounal of the American Oriental Society, 96.

Hill, Cristopher (1970), Anti- Christ in Seventh Century England, London.

Jenkinson, A.J. (1930), “The Muslim Anti-Christ Legend”, Muslim World, vol. 20.

McGinn, Bernard (2000), Anti-Christ: Two Thousand Years of the Human Fascination With Evil, New York: Columbia University Press.

Saritoprak, Zeki (1992), Islama ve digger dinlere gore Deccal (The Anti-Christ Acoording to Islam and Other Religions), Istanbul: Yeni Asya Yayinlari.

Sweetman J. Windrow (1947), Islam and Christianity, London.

Triton. A.S. (1930), “al-Dajjal-Anti-Christ”, proc,5th All India Oriental Conference.