درآمدی بر الاهیات رهایی‌بخش

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار دانشگاه ادیان و مذاهب قم

چکیده

مردم تحت ستم اغلب از دین و مذهب به عنوان محرکی برای اعتراض و وسیله‌ای برای برهم زدن وضع اجتماعی موجود و نابرابری‌های اقتصادی استفاده می‌کنند. در چند دهه اخیر، برخی از رهبران کلیسا، و کشیشان مسیحی برای مقابله با این فقر و ستم و رنج، به اندیشه‌ای روی آورده‌اند که بعضی آن را «الاهیات رهایی‌بخش» نامیده‌اند (این مفهوم در مورد ترکیبی از اصول مسیحیت و عمل‌گرایی سیاسی به‌کار برده می‌شود). الاهیات رهایی‌بخش یکی از الاهیات‌های قرن بیستم است که با تمسک به برخی آموزه‌های مسیحی، در جهت اتحاد مردم فقیر و ارتقای آگاهی آنان کوشیده است. این الاهیات خواهان برابری زن و مرد در تمام امور فرهنگی، دینی، اجتماعی، و همچنین تحقق مساوات و عدالت اجتماعی در جوامع، به خصوص کشورهای ‌امریکای ‌لاتین، است. نوشتار حاضر تحقیقی است برای بیان نقش و تأثیر دین در شکل‌گیری و استمرار این نهضت، و پاسخ به منتقدانی که این نهضت را به گرایشات مارکسیستی متهم می‌کنند: از این‌رو، به توضیح جنبه‌های گوناگون این الاهیات می‌پردازد؛ جنبه‌هایی چون تعریف، شکل‌گیری اصول‌کلی الاهیاتی، رابطه آن با سنت و مدرنیته، شخصیت‌های آن، جایگاه زنان در این الاهیات، و وضعیت کنونی این الاهیات.
 

کلیدواژه‌ها


بشیریه، حسین (1376)، تاریخ اندیشه‌های مارکسیستی در قرن بیستم، تهران: نشر نی.
بوف، لئوناردو (1382)، «الاهیات رهایی‌بخش»، ترجمه نفیسه نمدیان، ماهنامه نامه، شماره 29، بهمن.
گرتز، جی. استنلی و ای. السون، راجرز (1386)، الاهیات مسیحی در قرن بیستم، ترجمه روبرت آسریان و میشل آقامالیان، تهران: کتاب روشن.
عضدانلو، حمید (1384)، آشنایی با مفاهیم اساسی جامعه‌شناسی، تهران: نی.
گراس، جان (1357)، وحشت در امریکای لاتین، ترجمه محمدعلی آقایی‌پور و محمدعلی صفریان، تهران: خوارزمی.
لین، تونی (1380)، تاریخ تفکر مسیحی، ترجمه روبرت آسوریان، تهران: فروزان‌فر.
مصطفوی کاشانی، لیلا (1374)، پایان صد سال تنهایی، سیری در اعتقادات مذهبی مردم امریکای لاتین، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات بین‌الملل.
مک‌گراث، آلستر (1384)، درسنامه الاهیات مسیحی، ترجمه بهروز حدادی، قم: مرکز مطالعات ادیان و مذاهب.
نیدرگانگ، مارسل (1356)، بیست کشور امریکای لاتین، ترجمه محمد قاضی، تهران: خوارزمی.
نیک‌پی، امیر (1386)، سلسله درس گفتارهای جامعه‌شناسی دین، تهران: دانشگاه علامه طباطبایی، دانشکده علوم اجتماعی و ارتباطات.
والز، اندرو (1384)، مسیحیت در جهان امروز، ترجمه احمدرضا مفتاح و حمید بخشنده، قم: مرکز مطالعات و تحقیقات ادیان و مذاهب.
یوسفیان، جواد (1368)، کلیسای شورشی، مذهب و انقلاب در امریکای لاتین، تهران: نشر نی.
Bonino, Jose Miguee (1975), Doing theology in a Revolutionary Situatio, Philadophia. Fortress.
_________ (1984), ed. face of Jesus. Latin American Christologies , mary Knoll , Noy Orbis.
Danial M. Bell (2001), Jr. liberation theology after the end of history: the refusal to cease suffering, Routledge, London and New your.
Segundo, Juanluis (1984), Two Theologies of Liberation, the month 17/10, October.
Row, Christophoer (1999), Liberation theology, Cambridge: university press.
Batston, David (1997), Liberation theology post modernity and the americas. Edit by., Edvardo men dieta / lois Annlorent2en , and Dwight N.hopkins Rout ledg London New york.
Sigmund, Paule (1990), Liberation theology The crossroads, New york oxford: Oxford university press.